Αρχική EVENTSΝΥΧΤΕΣ ΠΡΕΜΙΕΡΑΣ 2021Νύχτες Πρεμιέρας 2021 - Ημέρα Πρώτη 22/9

Νύχτες Πρεμιέρας 2021 - Ημέρα Πρώτη 22/9

Το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Αθήνας/Νύχτες Πρεμιέρας είναι ο θεσμός που απασχολεί όλους τους σινεφίλ της πόλης κάθε φθινόπωρο. Προσωπικά παρίσταμαι στο φεστιβάλ τα τελευταία δεκατρία χρόνια. Είναι μια σχέση αγάπης και μοναδικής ποιότητας συνήθεια.

Χρονιά με τη χρονιά αποτελεί γύρω στις δέκα μέρες όπου το πάθος για το σινεμά αναζωπυρώνεται ανακαλύπτοντας νέες και κλασσικές ταινίες σε μερικές από τις ομορφότερες αίθουσες της Αθήνας. Η όλη εμπειρία συνδέεται με συναισθήματα αλλά και πρόσωπα που περιμένω κάθε Σεπτέμβρη ώστε να τα βιώσω και να τα συναντήσω ξανά αντίστοιχα.

Φέτος χάριν στη συγγραφική στέγη του Depart αλλά και του γεγονότος ότι θα πάω σε πολλές προβολές, είπα να κάνω κάτι πρωτόγνωρο. Να κρατήσω ένα ημερολόγιο εν είδει ανταπόκρισης όπου θα σας μεταφέρω το κλίμα αλλά και σύντομες προβολές από κάθε προβολή. Ας δούμε λοιπόν τι έγινε στην τελετή έναρξης του αγαπημένου μας θεσμού.

Μπορώ να πω πως το να περνάω την πόρτα του Μεγάρου Μουσικής μετά από τέσσερα χρόνια για μια τελετή έναρξης του Φεστιβάλ μ’ έκανε να νιώσω περίεργα. Από τη μία η συνθήκη του ιού επηρεάζει αυτή την επιστροφή στην κανονικότητα της κλειστής αίθουσας, από την άλλη ήμουν μόνος σε αντίθεση με τις προηγούμενες φορές. Σύντομα βέβαια συναντώ έναν φίλο που από αυτούς που πετυχαίνω κυρίως αυτές τις μέρες του χρόνου που μαζί με κάποιους συνηθισμένους επισήμους και μέλη του τύπου, έδωσαν μια οικειότητα στην ώρα αναμονής πριν μπούμε στην αίθουσα.

Ξεκινώντας τον πρόλογο του ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Λουκάς Κατσίκας μίλησε γι’ αυτή την επιστροφή στην κανονικότητα της κλειστής αίθουσας. Συνέχισε μιλώντας για την ιστορία του Φεστιβάλ και πως κάθε χρονιά, με κάθε δύσκολο ή ακόμα και τραγικό γεγονός που αντιμετωπίζει η χώρα, το Φεστιβάλ αποτελεί ένα αντίβαρο. Η τέχνη του κινηματογράφου ως απάντηση στην όποια φρίκη.

Υποδέχθηκε και τον δήμαρχο Κώστα Μπακογιάννη πάνω στη σκηνή ο οποίος έλαβε ελάχιστα χειροκροτήματα αλλά και ένα κράξιμο ευθέως από μια παρευρισκόμενη. Η παρουσία του θα ήταν πάντα άβολη ύστερα από την έντονη απογοήτευση του κόσμου με το σύνολο των κυβερνόντων. Παρόλα αυτά μας υπενθύμισε κάποια πράγματα που έγιναν για τον κινηματογράφο όπως την προσεχή επαναλειτουργία του Αττικόν/Απόλλων κι εκεί έλαβε ένα άξιο χειροκρότημα από το σύνολο της αίθουσας.

Στο τέλος της τελετής είχαμε ένα σύντομο μήνυμα του Asghar Farhadi, σκηνοθέτη της ταινίας που θα βλέπαμε στη συνέχεια. Είπε πως δεν του αρέσει να μιλάει πριν της ταινίες του αλλά μας τόνισε πως πρόκειται για μια ταινία απλών ανθρώπων κι ότι ελπίζει να την συζητήσουμε ύστερα. Κάποια τελευταία σχόλια του κυρίου Κατσίκα κι έχει έρθει η ώρα να πέσουν τα φώτα για την πρώτη ταινία του φετινού Φεστιβάλ.

A Hero (2021), σκηνοθεσίας Asghar Farhadi

Ο Rahim (Amir Jadidi) βρίσκεται σε άδεια δύο ημερών από τη φυλακή στην οποία βρέθηκε λόγω ενός χρέους προς τον Bahram (Moshen Tanabandeh). Έχει όμως μια ελπίδα να αποπληρώσει μέρος του χρέους, ώστε να αφεθεί ελεύθερος, με τη βοήθεια της (κρυφής ακόμη)κοπέλας του Farkondeh (Sahir Godloust) την οποία γνώρισε στο κέντρο λογοθεραπείας που πηγαίνει ο γιός του.

Η Farkondeh βρήκε μια τσάντα με δεκαεφτά χρυσά νομίσματα που φαίνονται σαν deus ex machina για τον ήρωα μας. Παρόλα αυτά κι ύστερα από μια σύντομη αλληλουχία γεγονότων ο Rahim θα αποφασίσει να επιστρέψει το νομίσματα. Οι υπεύθυνοι της φυλακής προσέχουν την έντιμη πράξη του κι αποφασίζουν να της δώσουν κάποια δημοσιότητα, πιθανότατα και με δικούς τους απώτερους σκοπούς όπως θα αποκαλυφθεί στη συνέχεια.

Η συνέχεια είναι ένα πολύ σφιχτό σενάριο που ερευνά την επισφαλή αλήθεια σε μια σχετικά κλειστή κοινωνία που η τιμή μετράει πάνω απ’ όλα, η οποία όμως είναι ταυτόχρονα μια σύγχρονη κοινωνία που κυβερνάται και από τα social media. Ένα Ιράν του οποίου οι χαρακτήρες, η ψυχολογία τους κι ο τρόπος σκέψης τους, δεν μπόρεσαν παρά να μου θυμίσουν την Ελλάδα. Το σενάριο του δημιουργού δίνει ισόποσα βάρος από τον πρωταγωνιστή μας στον πιο μικρό συμμετέχοντα και τους θέτει όλους σε ένα φάσμα ηθικού γκρίζου.

Κανείς δεν είναι αμόλυντος, θρησκευτικά αγνός ή καρτουνίστικα κακός. Εντυπωσιάστηκα πραγματικά με τον μέγιστο βαθμό στο οποίο ο καθένας έχει το δίκιο του. Τα βασικά κίνητρα των απλών ανθρώπων προσπαθώντας να κάνουν αυτό που θεωρούν σωστό για τους ίδιους και τους ανθρώπους τους οποίους νοιάζονται. Αυτή η στόχευση μου άφησε μια αίσθηση αμηχανίας αλλά και σπάνιας έντασης σε όλη τη διάρκεια της ταινίας. Ο ρεαλισμός είναι το κύριο χαρακτηριστικό μιας ιστορίας που καταλήγει συγκλονιστική ακριβώς για το πόσο καθημερινά μοιάζουν τα δρώμενα της χτίζοντας το ένα πάνω στο άλλο.

Η κινηματογράφηση του Farhadi δεν θα μπορούσε παρά να είναι η δέουσα. Λιτή με μόνο τα απολύτως απαραίτητα στοιχεία. Χωρίς επιτηδευμένους φωτισμούς και με μια κάμερα σαν μύγα στο χώρο που θυμίζει ντοκιμαντέρ. Χωρίς σάουντρακ, με ελάχιστη μουσική πηγής. Ο σκηνοθέτης κρατάει έναν πεζό τόνο κι έναν απόλυτα σταθερό ρυθμό σε όλη τη διάρκεια του έργου. Ακόμα και το παίξιμο τον ηθοποιών στις πιο μεγάλες εντάσεις είναι απόλυτα νατουραλιστικό. Δεν ξεφεύγει ποτέ από τα όρια που θα υπήρχαν και στην πραγματικότητα.

Ομολογώ πως η ταινία δεν ανήκει σε αυτό που θα ονόμαζα «ο κινηματογράφος μου». Είναι μια ταινία που θα είχα παραλείψει υπό άλλες συνθήκες. Με εντυπωσίασε όμως, ίσως ακριβώς κι επειδή είναι ένα τόσο άριστο δείγμα ενός μη συνηθισμένου σινεμά προς εμένα. Παράλληλα μου θύμισε ένα γνωμικό του David Mamet, ότι το καλό δράμα πρέπει να είναι αναπόφευκτο αλλά και να εκπλήσσει.

Σε αυτή τη βάση δεν είχα κανένα παράπονο από την ταινία. Με τράβηξε από τη μύτη όσο χρειαζόταν καθώς ανέτρεπε και επιβεβαίωνε τις προσδοκίες μου. Μια ισορροπημένα δυνατή αρχή για το Φεστιβάλ και σίγουρα μια ταινία που σας προτρέπω να αναζητήσετε στις αίθουσες.

Τελευταία