Αρχική ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣΚΡΙΤΙΚΕΣThe Matrix Resurrections - Κριτική

The Matrix Resurrections - Κριτική

Κεφάλαιο Matrix. Ίσως το σημαντικότερο κινηματογραφικό κεφάλαιο της γενιάς μου μαζί με τα Lord Of The Rings. Είναι οι ταινίες που μας δόθηκαν απλόχερα ενώ κανείς δεν τις περίμενε. Φτάσανε μια σκηνοθετική και παραγωγική τελειότητα που καθόρισαν κάθε project αυτού του μεγέθους από ‘κει και ύστερα. Καθόρισαν την οπτική μας για τον κόσμο και την φαντασιακή μας διάσταση.

Προσωπικά επιλέγω το Matrix σαν franchise. Η σύγχρονη, sci-fi και μετά-αποκαλυπτική θεματική πάντα έξαπτε την φαντασία μου περισσότερο από το medieval fantasy. Θυμάμαι ακόμα το μεσημέρι που είχα δει σε βιντεοκασέτα την πρώτη ταινία. Καθυστερημένα καθώς ήμουν μόλις εφτά όταν βγήκε στους κινηματογράφους αλλά αρκετά σύντομα ώστε να δω το Reloaded και το Revolutions σε αίθουσες. Θυμάμαι ακόμα τις αίθουσες, θυμάμαι τον ενθουσιασμό μου μπροστά σ’ αυτή την ριζοσπαστική δράση και μοναδική αισθητική. Ο Neo και οι υπόλοιποι επαναστάτες εναντίον των μηχανών ήταν η επιτομή του κουλ και το πιτσιρίκι μέσα μου τσίριζε.

Αναζήτησα το Animatrix που βγήκε στη συνέχεια, κάθε βιντεοπαιχνίδι σχετικό με το σύμπαν και παρόλο που είχα μεγαλώσει για παιδικά παιχνίδια, είχα αγοράσει ένα ομοίωμα του Morpheus και το είχα πάνω από το γραφείο μου. Αν τα Harry Potter και τα Spider-Man του Sam Raimi που βγήκαν τον ίδιο καιρό, ήταν τα blockbuster που ανταποκρινόντουσαν στην παιδική πλευρά μας, το Matrix ήταν το κακό παιδί που μίλαγε στην εφηβεία που μπαίναμε με τις πολύ πιο ενήλικες προεκτάσεις που έβαζε μπροστά μας.

Η ζοφερή κατάληξη της ανθρωπότητας που παρουσίαζε, η βάση του στο σπήλαιο του Πλάτωνα, οι μεσσιανικές/χριστιανικές προεκτάσεις κι εν τέλει η τρανς ανάγνωση όταν μάθαμε πως είχαμε να κάνουμε με τις αδελφές Wachowski κι όχι τους αδελφούς. Όλα τα στοιχεία που το έκαναν να μας ανοίξει το μυαλό τρόπο τινά, αυτά που και προσωπικά το έστειλαν υψηλότερα στην καρδιά μου και από τα τρία προαναφερθέντα blockbuster franchise.

Βέβαια αν μιλάμε για blockbuster πριν και μετά το Matrix, έχουν περάσει δεκαοχτώ χρόνια από την κυκλοφορία της τρίτης ταινίας, μια ολόκληρη παιδική ηλικία. Η συγκεκριμένη ταινία θα είναι για αρκετούς έφηβους και νεαρούς ενήλικες η πρώτη ταινία Matrix στην μεγάλη οθόνη. Οπότε τι έχει να δώσει το Matrix σε αυτούς και σε ‘μας πλέον;

Πήγα μ’ ανησυχία στην αίθουσα λόγω των πλειοψηφικά κακών κριτικών που άκουσα. Δεν μπορούσα όμως και να μην πάω. Εν τέλει εξεπλάγην ευχάριστα, γέλασα και ψυχαγωγήθηκα, είδα ένα μοναδικό blockbuster δράσης κι εκτίμησα ό,τι πρότεινε σαν θεώρηση. Το Matrix: Resurrections δεν επανεφευρίσκει τον τροχό, δεν θα μπορούσε άλλωστε. Ας δούμε όμως τι ακριβώς κάνει και γιατί αυτό είναι άξιο του αντίτιμου του εισιτηρίου εν έτει 2021.

Στην πρώτη σκηνή της ταινίας, βλέπουμε την Bugs (Jessica Henwick), η οποία θα μάθουμε πως είναι η κυβερνήτης του σκάφους Mnemosyne στον πραγματικό κόσμο, να παρακολουθεί μια προσομοίωση της εικονικής σκηνής όπου γνωρίσαμε την Trinity πίσω στην πρώτη ταινία. Ήδη μπαίνουν οι βάσεις για το meta πανηγύρι που θα ακολουθήσει.

Εμπλεκόμενη στη σκηνή που τελικά είναι μια παγίδα του συστήματος, θα ανακαλύψει την ύπαρξη του Thomas Anderson/Neo (Keanu Reeves) που έψαχνε χρόνια κι όλοι νόμιζαν πως πέθανε όπως κι εμείς. Εξίσου σημαντικά, θα βρεθεί πρόσωπο με πρόσωπο με τον καινούργιο Morpheus (Yahya Abdul-Mateen II) ο οποίος είναι ένα πρόγραμμα που τελεί χρέη πράκτορα αλλά έχει αποκτήσει αυτόνομη βούληση και ξέρει πως πρέπει να βρει τον Neo, με αποτέλεσμα η Bugs να τον ελευθερώσει.

Στις επόμενες σκηνές θα βρούμε τον Thomas Anderson, ο οποίο ζει σαν developer βιντεοπαιχνιδιών χωρίς μνήμη ότι έζησε τις προηγούμενες ταινίες αλλά έχοντας τες φτιάξει μέσα στο πιο επιτυχημένο βιντεοπαιχνίδι όλων τον εποχών, το Matrix. Σύντομα, το αφεντικό του ο Smith (Jonathan Groff) θα κλείσει την προσομοίωση που έτρεχε ο Anderson και θα τον κατευθύνει προς την κατασκευή του sequel που ζητάει διακαώς η μητρική τους εταιρία Warner Media.

Ακολουθεί ένας meta οργασμός όπου η ομάδα του Anderson συζητάει τι περιμένει ο κόσμος και τι χρειάζεται ένα sequel του Matrix(αυτό που βλέπουμε ήδη), παράλληλα με τις μουντές επαναλαμβανόμενες μέρες του. Οι συνεδρίες με τον ψυχίατρο του Analyst (Neil Patrick Harris) που του κάνει ακραίο gaslighting και τον πείθει ότι είναι σχιζοφρενής ενώ τον ταΐζει μπλε χαπάκια καθώς ο Thomas αναρωτιέται ευθέως αν ζει μέσα στο Matrix. Εν τέλει συναντάει και την Tiffany/Trinity (Carrie Ann Moss), μητέρα και σύζυγος μες το Matrix που όμως μοιάζει πολύ με την πρωταγωνίστρια του παιχνιδιού του. Νιώθουν κάτι μοναδικό σ’ αυτή τη συνάντηση από την πρώτη στιγμή.

Θα ακολουθήσουν δύο απόπειρες του Morpheus και της Bugs να απελευθερώσουν τον Neo. Η πρώτη θα αποτύχει με τον πρωταγωνιστή μας να καταλήγει πάλι στο γραφείο του Analyst αλλά να μας αποκαλύπτεται πως το αφεντικό του είναι όντως ο Agent Smith. Στην δεύτερη και στην κόψη του ξυραφιού, ο Neo θα επιστρέψει στον πραγματικό κόσμο όπου μόλις ξυπνήσει θα δει στον απέναντι θάλαμο του την Trinity. Η Bugs θα τον πάει στην τωρινή τελευταία πόλη των ανθρώπων Io, την οποία κυβερνάει η Niobe (Jada Pinkett Smith). Το πλήρωμα θέλει να ακολουθήσει τον Neo στην απελευθέρωση της Trinity, πράγμα που η Niobe απαγορεύει.

Καταρχάς θα ήθελα να μιλήσω για όσα μου άρεσαν σεναριακά. Πιστεύω ότι η επιλογή να κάνουν την πιο meta ταινία μέχρι στιγμής είναι μια ιδιοφυής κίνηση στο τωρινό blockbuster πεδίο που χαρακτηρίζεται από το meta και την αυτοαναφορικότητα. Μου φαίνεται η μόνη λογική λύση για ένα καινούργιο Matrix το οποίο ταυτόχρονα καταφέρνει να είναι μια ιδανική ταινία αυτού του τοπίου, γεμάτη χιούμορ και σεναριακά bits που έχουμε συνηθίσει.

Μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο, μας η Lana μαζί με τους συν-σεναριογράφους της μας δίνουν ένα από τα καλύτερα universes. Η μυθολογία και το world building που υπάρχει πίσω από τη νέα ταινία, είναι το καλύτερο κομμάτι της, εφευρετικό και συναρπαστικό ταυτόχρονα. Η ιστορία που έχει περάσει στον πραγματικό κόσμο όπου οι άνθρωποι της Io συνυπάρχουν με τις μηχανές, όσα συνέβησαν στον κόσμο των μηχανών τα τελευταία 60 χρόνια που απέχουν οι ταινίες αλλά βασικότερα πως λειτουργεί το καινούργιο Matrix κι ο λόγος που υπάρχουν ακόμα ο Neo κι η Trinity. Είναι από τις λίγες πρόσφατες ταινίες που δεν δυσανασχέτησα με το exposition αλλά περίμενα διαρκώς τη συνέχεια του.

Οι παραλληλισμοί με τα βιντεοπαιχνίδια, οι θεματικές προεκτάσεις των οποίων αποτελούν αιχμηρή κριτική ενώ και δομικά υπάρχει μια λογική βιντεοπαιχνιδιού. Ένιωσα πως πηγαίναμε ανάμεσα σε πίστες δράσης με cut-scenes ενδιάμεσα. Δεν υπάρχει κάτι τόσο θεαματικό και καλογυρισμένο όσο πχ η σεκάνς απελευθέρωσης του Morpheus από την πρώτη ταινία, η καταδίωξη απ’ το Reloaded ή η τελική μάχη με τον Smith στο Revolutions αλλά υπάρχει μια δράση που ακολουθείται εύκολα χωρίς πολλά κατ δίχως να στερείται κινητικής ενέργειας. Το μόνο που θα πω για την καταληκτική σεκάνς είναι ότι μου επιβεβαίωσε αυτή τη λογική βιντεοπαιχνιδιών, ξεκινώντας από μια μάχη σώμα με σώμα με άπειρους εχθρούς σε πολύ στενό χώρο και συνεχίζοντας με μια καταδίωξη σε βομβαρδισμό. Ήταν σαν ένα βιντεοπαιχνίδι που σπάει κάθε κανόνα του ώστε να νικήσει τους παίκτες.

Φυσικά βρήκα και αδυναμίες στην ταινία. Οι χαρακτήρες στον πραγματικό κόσμο μου φάνηκαν πολλοί βασικοί κι οι διάλογοι τους επίσης, λες κι οι συγγραφείς βαρέθηκαν αυτό το κομμάτι του σεναρίου. Είναι και κάτι που μου θύμισε, ξανά, παλιότερα βιντεοπαιχνίδια όπου όλη η συγγραφική ενέργεια δίνεται στο setting και το world-building με αποτέλεσμα οι διάλογοι να θυμίζουν straight to dvd ταινία. Είναι κάτι που ξεχώρισε από την υπόλοιπη ταινία κι ένιωσα πολύ άνισο, αντίστοιχα και το παίξιμο του ίδιου του Reeves. Ο άνθρωπος έχει γίνει ο wholesome σωτήρας όλου του ίντερνετ αλλά οφείλω να σας θυμίσω πως καλός ηθοποιός δεν ήταν ποτέ και επί της παρούσης το μονοτονικό του παίξιμο κάνει μπαμ καθώς έχει πολλά να πει. Όλα αυτά όμως δεν έχουν καμία σημασία μπροστά στο μήνυμα της ταινίας.

Το μήνυμα ότι η αγάπη σώζει. Ότι μπορούμε να συμφιλιώσουμε τις αντιφάσεις μας σε μια ενότητα που ενισχύει κάθε πλευρά. Παιδιάστικα οπτιμιστικό για τους καιρούς που ζούμε; Πιθανότατα. Περισσότερο όμως το βλέπω σαν επαναστατικό πρόταγμα στον κυνικό κόσμο μας. Ο τρόπος που κλείνει η ταινία την κάνει το πιο γλυκό και προσωπικό auteur blockbuster των τελευταίων δεκαετιών. Γιατί ναι, συνολικά η Lana Wachowski μας υπενθυμίζει πως είναι μια σπουδαία auteur.

Η κατάληξη εμένα μου φαίνεται κι ιδανική ώστε να μην υπάρξει ευθύ sequel στην ταινία. Η Warner έχει δείξει ήδη από το Space Jam πόσο συνειδητοποιημένα θέλει να επεκτείνει τους πλείστους κόσμους της αλλά θα προτιμούσα να έχουμε spin-offs, βιντεοπαιχνίδια και κόμιξ πάνω σ’ αυτό το καινούργιο Matrix. Θα τα καταβρόχθιζα όπως έκανα και παιδί, καθώς η ταινία ήρθε σε μια ιδανική στιγμή για μένα μαζί με το Spider-Man: No Way Home.

Ήταν η στιγμή που ήμουν πολύ κουρασμένος αλλά θυμήθηκα πως είναι το αγνό escapism της μεγάλης οθόνης. Ένα πέρασμα πίσω στα πρώτα χρόνια της ζωής μας όπου ενστικτωδώς λατρεύαμε ταινίες, μετά το πέρας τους υιοθετούσαμε την προσωπικότητα του αγαπημένου μας ήρωα και τελικά τις βλέπαμε ξανά και ξανά αναπαράγοντας την καθαρή χαρά που μας προσέφεραν.

Rating:


Xώρα: Η.Π.Α.
Έτος: 2021
Χρώμα: Έγχρωμο
Σκηνοθεσία: Lana Wachowski

Πρωταγωνιστούν: Keanu Reeves, Carrie Ann Moss, Neil Patrick Harris
Διάρκεια: 148'

Τελευταία