Αρχική POP CULTUREGAMINGPacman-αυτός ο κίτρινος τιτάνας

Pacman-αυτός ο κίτρινος τιτάνας

“Computer games don’t affect kids. I mean; if Pac-Man affected us as kids, we’d all be running around in darkened rooms, munching pills and listening to repetitive music.”

- Marcus Brigstocke

Αν η παραπάνω ρήση δε σας λέει τίποτα τότε μάλλον θα μάθετε για έναν κόσμο που δεν ξέρετε, αν πάλι όχι τότε θα θυμηθείτε πολλά ωραία πράγματα με όσα ακολουθούν παρακάτω.

To Pac-Man, λοιπόν, είναι ένα παιχνίδι που άρχισε να αναπτύσσεται το 1979 και εκδόθηκε από τη NAMCO το 1980 με τη μορφή arcade machine (αυτά τα μηχανάκια με τα κέρματα που θυμίζουν “φρουτάκια”, και στην Ελλάδα τις δεκαετίες '80-'90 συχνά αναφερόμασταν στα μαγαζιά που τα φιλοξενούσαν ως Ουφάδικα). Εκτός Ιαπωνίας, την έκδοση ανέλαβε η Midway Games Ιnc. Θα το δούμε συχνά να συγκαταλέγεται μεταξύ των καλύτερων βιντεοπαιχνιδιών που εκδόθηκαν ποτέ, μιας και η επιδραστικότητά του στη βιομηχανία βιντεπαιχνιδιών είναι τεράστια. Τόσο για το gameplay του όσο και για την εμπορική του επιτυχία αλλά και για το γεγονός πως “έβγαλε” τα video games από την επικρατούσα αντίληψη πως αφορούν μονάχα παιδιά.


 Arcade Machine. PUCKMAN ήταν ο οriginal τίτλος του παιχνιδιού, όμως αυτό πολύ εύκολα μετατρέπεται σε FUCKMAN, οπότε σύντομα η αλλαγή του ονόματος κρίθηκε απαραίτητη.

 Τί ήταν όμως το Pac-Man;

Το Pac-Man ήταν ένα παιχνίδι που ο χρήστης είχε υπό τον έλεγχο του τον στρογγυλό (δε θα πω κυκλικό γιατί ακόμα τα γραφικά δεν βοηθούσαν) κίτρινο ήρωα, παγιδευμένο σε έναν λαβύρινθο όπου τον κυνηγούσαν φαντάσματα ενώ αυτός προσπαθούσε να φάει όλες τις κίτρινες τελείες/σφαίρες που υπήρχαν με σκοπό να μεταβεί στην επόμενη πίστα. Εκεί θα είχαμε μία από τα ίδια, αλλά με τον πήχη δυσκολίας να ανεβαίνει ( πιο γρήγορα φαντάσματα, μικρότερη διάρκεια των power Ups κλπ κλπ). Δε βγάζει νόημα σε πρώτη ανάλυση, αλλά ούτε σε δεύτερη και τρίτη. Αυτό που βγάζει νόημα ωστόσο είναι πως αποτελεί κατά κάποιο τρόπο ένα παιχνίδι τύπου “κλέφτες κι αστυνόμοι” – δεν το έχω παίξει ποτέ-, “κυνηγητό”, “κρυφτό” κά. Με το κλασικό “ατού” του κυνηγημένου κάπως επαυξημένο και πολλαπλασιασμένο. Και όλοι ξέρουμε πως η συγκίνηση και αγάπη για αυτά τα παίχνίδια έρχεται κυρίως επειδή προσπαθείς να επιβιώσεις όσο το δυνατόν περισσότερο. Ακόμα και το PUBG είναι κάτι ανάλογο αυτού, με τη διαφορά πως οι παίχτες έχουν και τους δύο ρόλους.

Τα φαντάσματα λοιπόν που προαναφέραμε πως κυνηγούν τον Pac-Man έχουν σκοπό να τον σκοτώσουν(δεν το περιμένατε, ε;). Το πολύ ενδιαφέρον όμως στοιχείο εδώ είναι πως τα 4 φαντασματα (κόκκινο Akabei, ροζ Pinky, γαλάζιο Aosuke και πορτοκαλί Guzuta) είχαν διαφορετικό AI που έδινε μια προσωπικότητα σε αυτά και στον παίχτη τη δυνατότητα να ρισκάρει κάποιες φορές και άλλες πάλι να είναι προετοιμασμένος για το πως να αντιδράσει. (οι προπάπποι του Skynet)

To περιοδικό ατού του ήρωα μας (Power Up) που δεν αναφέραμε παραπάνω ήταν πάλι κίτρινες τελείες, μεγαλύτερες από τις κοινές, 4 τον αριθμό και διασκορπισμένες στα 4 ακρα της οθόνης/λαβύρινθου οι οποίες έκαναν τον χαρακτήρα άτρωτο αλλά και τη δυνατότητα να βρεθεί αυτός στη θέση του κυνηγού για περιοριμένο χρονικό διάστημα.

Εδώ να σημειωθεί πως ο λαβύρινος είχε την ιδιότητα να σπάει το φράγμα του χώρου ( ο χρόνο μένει αναλλοίωτος όσο παίζουμε) με δύο ανοίγματα στο κέντρο του όπου από τα αριστερά της οθόνης μπορείς να βρεθείς στα δεξιά και αντίστροφα.

Ο διευθυντής της Namco, Masaya Nakamura, με την απόκτηση του Ιαπωνικού παραρτήματος της Atari το 1976 τοποθετεί τον Toru Iwatani, 24 χρονών τότε, στο νεοσυσταθέν τμήμα ανάπτυξης videogames της εταιρείας. Ο Iwatani αφουγκράζεται την αγορά που κατακλίζεται από arcade games όπως τα Space Invaders και BreakOut (ναι, αυτό που ο Steve Jobs παρουσίασε ως δικό του ενώ ήταν δημιούργημα του Steve Wozniak) και αντιλαμβάνεαι πως η απήχηση τους στον ανδρικό πληθυσμό είναι μακράν μεγαλύτερη από εκείνη στον γυναικείο. Έτσι αποφασίζει να βασίσει το concept γύρω από έναν πιο ”γυναικείο” τίτλο (σύμφωνα με τα Ιαπωνικά πρότυπα) όπου δε θα υπάρχει βία κι έτσι θα μπορούν και τα δύο φύλα να περνούν χρόνο μαζί. Σίγουρα μέσα από αυτήν την κίνηση αποσκοπούσε και σε μεγαλύτερα κέρδη μιας και η απήχησε ήλπιζε να αγγίξει μεγαλύτερο σε πληθυσό κοινό απ’ ό,τι οι υπόλοιπες εταιρείες.

Έτσι έμπνεύστηκε ο δημιουργός του το Pac-Man και μετά ακολούθησαν ιδέες επηρεασμένες από τον Popeye (τα powerups), το σχήμα του πρωταγωνιστή από το σχήμα της πίτσας που της λείπει ένα κομμάτι.

Παράλληλα με την ανάπτυξη του Pac-Man η Namco είχε αρχίσει τον σχεδιασμό του Galaxian και είχε στη διάθεση της πλέον έγχρωμες RGB οθόνες που έδωσαν την δυνατότητα ανασχεδιασμού των βασικών στοιχείων του παιχνιδιού όπως την επιλογή χρωμάτων των sprites.

Οι επίσημες δοκιμές (και δε μιλάμε για το μεγαλύτερο πρωτάθλημα μηχανοκίνητου αθλητισμού) ξεκίνησαν στις 22 Μαΐου 1980 στο Τόκυο και αργότερα μέσα στον Ιούνιο. Έως εκείνη τη στιγμή η Namco είχε λάβει θετικό feedback από την πλειοψηφία όσων δοκίμασαν το παιχνίδι και με την επίσημη κυκλοφορία του παιχνιδιού τον Ιούλιο του ίδιου έτους η διαφαινόμενη επιτυχία έδειξε πως η εταιρεία έπρεπε να κινηθεί και εκτός συνόρων. Πρώτη στάση για τον κίτρινο ήρωα (και τους φαντασματικούς φίλους του) θα ήταν οι ΗΠΑ. Η Midway Games Inc ήρθε σε συμφωνία με την Namco και απέκτησε τα δικαιώματα κατασκευής και διάθεσης τόσο του Pac-Man όσο κι ενός ακόμα τίτλου, του X-Rally, πιστεύοντας πως το δεύτερο θα αποτελέσει και τον τίτλο της χρονιάς.

Από εκεί και πέρα ο κόσμος θα έρθει αντιμέτωπος με κάτι που δεν είχε ξανασυναντήσει. Aν και αρχικά τo παιχνίδι είχε βρεθεί να χάνει έδαφος από μία άλλη δημιουργία της εταιρείας που αναφέραμε παραπάνω, το Galaxian, μεσα στο 1981 κατάφερε να γίνει το παιχνίδι της χρονιάς. Και το1982 κατάφερε στην βόρεια αμερική να φτάσει τα 400.000 arcade machines (300.000 περισσότερα από όσα υπήρχαν το 1981). Tο Pac-Man αρχίζει να μεταφέρεται σε σχεδόν όποια κονσόλα και υπολογιστή υπάρχει στην αγορά. Μερικά ενδεικτικά ports: Atari 2600, Intellivision,Commodore 64, Apple II, IBM PC, ZX Spectrum, Atari 5600. Μες στα επόμενα χρόνια θα υπάρξουν κά για τα NES, Game Boy(με 2 player mode μέσω του Game Link Cable), Game Gear, Game Boy Colour, Neo Geo Pocket Color, Game Boy Advance, αργότερα να μεταφέρεται στα κινητά (επίσημα και ανεπίσημα) καινα φτάνει μέχρι σήμερα στις κονσόλες Xbox One και PS4.

Το Pac-Man ίσως είναι το πιο επιδραστικό βιντεοπαιχνίδι που δημιουργήθηκε ποτέ. Κατάφερε να δώσει πράγματα που άλλα παιχνίδια έως τότε αδυνατούσαν. Έδειξε πως οι χαρακτήρες στα video games του έδιναν “ψυχή” κι ας ήταν μόνο τέσσερα φαντασματάκια. Μας δίδαξε πως ένας ήρωας μπορεί να γίνει mascot μιας εταιρείας και μιας ολόκληρης εποχής. Από την άλλη μάθαμε ότι το ΑΙ ανεβάζει τον πήχη της πρόκλησης και συμβάλει στη γενικότερη εμπειρία του παίχτη.

Εξαιτίας του είχαμε τα Monster Maze, Spectre και ΜIDI Maze, όλα τους τρισδιάστατα και όλα μεσα στη δεκαετία του ‘80. Στις αρχές της επόμενης έρχεται το Wolfenstein 3D της Id Software που συπεριλαμβάνει ένα level όμοιο με αυτό του κλασικού λαβύρινθου ως φόρο τιμής για το παιχνίδι. Αναμενόμενο, μιας και ο John Romero, ιδρυτικό μέλος της εταιρείας έχει δηλώσει πως το Pac-Man αποτέλεσε την μεγαλή του επιρροή στην καριέρα του.

Καλά όλα αυτά αλλά το Pac-Man όπως και κάθε άλλο μονολιθικό δημιούργημα δεν σταματά σε αυτά τα λίγα κατορθώματα. Εδώ και 40 χρόνια έχει ποτίσει την καθημερινότητα μας και την κοινωνία μας. Μόνο αν ζεις κάπου που η ψηφιακή ανάπτυξη δε σε εχει ακουμπίσει υπάρχει η πιθανότητα να μην το γνωρίζεις.

Από τα χάπια MDMA μέχρι το Standup Comedy (εισαγωγή του άρθρου), από τα Graffity σε τοίχους έως τα ρούχα μας. Τα εμμονικά sound clips του, που τα ακούς μία φορά και σου μαίνουν για πάντα χαραγμένα στη μνήμη, τα αναγνωρίζεις χωρίς κόπο και αρχίζεις να ψάχνεις από που προέρχονται. Στο cinema με τις ταινίες Pixel (2015), Guardians of the Galaxy(2017) καθώς και τις ταινίες Wreck it Ralph (2012) και Ralph Breaks the Internet (2018). Θύμαμαι ακόμα και στο πανεπιστήμιο(παίρνoντας μαθήματα από άλλο τμήμα) βρέθηκα να έχω να υλοποιήσω μια απλοϊκή μορφή του παιχνιδιού άνευ γραφικού περιβάλοντος.

Και δε σταματαέι εδώ όλο αυτό, κάποιοι το φτάσανε ένα βήμα παραπέρα και το “ζήσανε”. Ο Remi Gaillard και η παρέα του εν δράσει: 

 

Tην 1η Απριλίου 2015 η Google μας έδωσε τη δυνατότητα να παίξουμε pac-man με τον χάρτη της περιοχής μας μέσω του google maps, ενώ 5 χρόνια νωρίτερα, γιορτάζοντας τα 30 χρόνια του pacman, μας είχε δώσει ένα doodle για να παίξουμε και πάλι.